khiên cưỡng
Định nghĩa
- Tính từ:
- Gượng gạo, không tự nhiên: Chỉ trạng thái, hành động, lời nói hoặc biểu hiện bị ép buộc, thiếu sự thoải mái, tự nhiên, khiến người khác cảm thấy không hợp lý hoặc không thuyết phục.
- Miễn cưỡng, không thật lòng: Chỉ việc làm một điều gì đó một cách không tự nguyện, chỉ vì bắt buộc phải làm.
Ví dụ sử dụng
- Tính từ:
- Nụ cười của anh ấy trông rất khiên cưỡng. (Nụ cười của anh ấy trông rất gượng gạo, không tự nhiên.)
- Lời giải thích của cô ấy nghe có vẻ khiên cưỡng, không thuyết phục. (Lời giải thích của cô ấy nghe có vẻ gượng gạo, không thuyết phục.)
- Anh ta đồng ý một cách khiên cưỡng vì không muốn làm mất lòng bạn. (Anh ta đồng ý một cách miễn cưỡng vì không muốn làm mất lòng bạn.)
Các cách sử dụng nâng cao
- "tỏ ra khiên cưỡng": thể hiện sự gượng gạo, không tự nhiên ra bên ngoài.
- Trong buổi gặp mặt, anh ấy tỏ ra rất khiên cưỡng và ít nói. (Trong buổi gặp mặt, anh ấy thể hiện sự rất gượng gạo và ít nói.)
- "sự khiên cưỡng" (danh từ hóa): chỉ trạng thái gượng gập, miễn cưỡng.
- Sự khiên cưỡng trong cách cư xử của anh ta khiến mọi người khó chịu. (Trạng thái gượng gạo trong cách cư xử của anh ta khiến mọi người khó chịu.)
Biến thể và từ gần giống
- Gượng gạo (tính từ): gần nghĩa nhất, chỉ sự không tự nhiên, thiếu thoải mái.
- Miễn cưỡng (tính từ): nhấn mạnh khía cạnh bắt buộc, không tự nguyện.
- Ép buộc (động từ): hành động bắt người khác làm điều họ không muốn, có thể dẫn đến sự khiên cưỡng.
Từ đồng nghĩa
- Gượng: ngắn gọn hơn của "gượng gạo".
- Gượng ép: nhấn mạnh cả yếu tố gượng gạo và ép buộc.
- Không tự nhiên: giải thích nghĩa đen của trạng thái.
Từ trái nghĩa
- Tự nhiên: trái nghĩa trực tiếp với nghĩa "gượng gạo".
- Thoải mái: trái nghĩa với cảm giác bị ép buộc, gượng gạo.
- Tự nguyện: trái nghĩa với nghĩa "miễn cưỡng".
Thành ngữ, cụm từ liên quan
- "Khiên cưỡng, gượng gạo": thường được dùng kết hợp để nhấn mạnh mức độ.
- Mối quan hệ của họ lúc nào cũng khiên cưỡng, gượng gạo. (Mối quan hệ của họ lúc nào cũng gượng gạo, không tự nhiên.)
- "Lấy lý do khiên cưỡng": đưa ra lý do không thuyết phục, gượng ép.
- Anh ấy lấy lý do khiên cưỡng để từ chối lời mời. (Anh ấy đưa ra lý do gượng ép để từ chối lời mời.)